Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata

Najwyższe izraelskie odznaczenie cywilne nadawane nie-Żydom, przyznawane przez Instytut Jad Waszem w Jerozolimie od 1963 r. Wyróżnienie przyznawane jest osobom i rodzinom, które z narażeniem własnego życia ratowały Żydów z Holocaustu podczas II wojny światowej. Na medalu widnieje pochodzący z Talmudu napis „Kto ratuje jedno życie – ratuje cały świat”.

Sprawiedliwi ostrowczanie:

Ewa Lipko-Lipczyńska (1913-2001) Uratowała swoją szkolną koleżankę Różę Rosenman. Na krótko przed likwidacją getta, Lipko-Lipczyńska poradziła jej, by uciekła do aryjskiej części miasta i zaproponowała jej schronienie w swoim domu. Lipko-Lipczyńska ocaliła również Cyrylę Rakocz i jej dwoje dzieci. Po wojnie była nauczycielką języka polskiego w Liceum im. J. Chreptowicza w Ostrowcu. W 1969 roku Lipko-Lipczyńska została zmuszona do opuszczenia Polski, wyemigrowała wówczas do Szwecji.

Lipko-Lipczyńska Ewelina
Marian Krycia

Marian Krycia (1920-1979) W 1943 r. wydostał z ostrowieckiego getta Szlomo i Bronisławę Rubinsztajn oraz Chaninę i Marię Szerman (Malachi) zapewniając im bezpieczne przetrwanie do końca wojny poprzez załatwienie mieszkania-kryjówki, aryjskie dokumenty czy schronienia w pobliskich lasach. W grudniu tego samego roku, za pomoc Żydom, został aresztowany przez gestapo i przewieziony do Auschwitz, z którego uciekł w lipcu 1944.

Henryk Małkiewicz (ur. 1923) Od „wielkiej akcji” w 1942 do stycznia 1945 opiekował się czwórką młodych Żydów, przez wiele miesięcy dzieląc z nimi los. Ukrywali się w stodołach i ziemiankach na terenie pobliskich wsi: Stoki Mała, Krzemionki, Maksymilianów. Uratowani: Henia i Szlama Kudłowicz oraz Naftali i Jochweta Alter. Mieszka w Chmielowie.

Otylia Pracka (1907-?) i Mieczysław Podgajny (1918-?) Po wybuchu wojny przenieśli się do Warszawy. Ich mieszkanie służyło jako schronienie, miejsce przejściowe dla wielu Żydów z Ostrowca, m. in. skorzystali z ich pomocy: Marian Kargul, Wanda Zylberdrut, Jakier i Jenta Czernikowscy z dwoma córkami, Henryk Leszczyński, pani Kierblowa z córką, Stanisław Hollander, Wajworcłowa z córką.